<?xml version='1.0' encoding='UTF-8'?>
<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="L5_064.1">
    <teiHeader>
        <fileDesc>
            <titleStmt>
                <title level="s">Digitale Edition Grazer Nuntiaturberichte (1580-[1602])</title>
                <title type="iso-date" when-iso="1599-08-09" cert="low" n="1">vermutlich
                    1599-08-09</title>
                <title level="a">64.1. Portia an Clemens VIII. - (Graz, 1599 August 9)</title>
                <author ref="http://d-nb.info/gnd/124343775">Portia, Girolamo</author>
                <respStmt>
                    <persName>Kroissenbrunner Martin</persName>
                    <resp>Transkription und TEI-Kodierung</resp>
                </respStmt>
                <respStmt>
                    <persName>Schopper Daniel</persName>
                    <resp>Beratung</resp>
                </respStmt>
                <respStmt>
                    <persName ref="https://d-nb.info/gnd/13281899X">Kurz Stephan</persName>
                    <resp>Beratung</resp>
                </respStmt>
                <funder>
                    <persName ref="https://d-nb.info/gnd/1155422082">Gottsmann Andreas</persName>
                    <address>
                        <orgName>Historisches Institut beim Österreichischen Kulturforum in
                            Rom</orgName>
                        <street>Viale Bruno Buozzi 111-113</street>
                        <settlement>Rom</settlement>
                        <postCode>00197</postCode>
                        <country>Italien</country>
                    </address>
                </funder>
            </titleStmt>
            <publicationStmt>
                <publisher>Austrian Centre for Digital Humanities and Cultural Heritage</publisher>
                <pubPlace>Vienna</pubPlace>
                <date when="2024">2024</date>
                <availability>
                    <licence target="https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/deed.de">
                        <p>Sie dürfen: Teilen – das Material in jedwedem Format oder Medium
                            vervielfältigen und weiterverbreiten Bearbeiten – das Material remixen,
                            verändern und darauf aufbauen und zwar für beliebige Zwecke, sogar
                            kommerziell.</p>
                        <p>Der Lizenzgeber kann diese Freiheiten nicht widerrufen solange Sie sich
                            an die Lizenzbedingungen halten. Unter folgenden Bedingungen:</p>
                        <p>Namensnennung – Sie müssen angemessene Urheber- und Rechteangaben machen,
                            einen Link zur Lizenz beifügen und angeben, ob Änderungen vorgenommen
                            wurden. Diese Angaben dürfen in jeder angemessenen Art und Weise gemacht
                            werden, allerdings nicht so, dass der Eindruck entsteht, der Lizenzgeber
                            unterstütze gerade Sie oder Ihre Nutzung besonders. Keine weiteren
                            Einschränkungen – Sie dürfen keine zusätzlichen Klauseln oder technische
                            Verfahren einsetzen, die anderen rechtlich irgendetwas untersagen, was
                            die Lizenz erlaubt.</p>
                        <p>Hinweise:</p>
                        <p>Sie müssen sich nicht an diese Lizenz halten hinsichtlich solcher Teile
                            des Materials, die gemeinfrei sind, oder soweit Ihre Nutzungshandlungen
                            durch Ausnahmen und Schranken des Urheberrechts gedeckt sind. Es werden
                            keine Garantien gegeben und auch keine Gewähr geleistet. Die Lizenz
                            verschafft Ihnen möglicherweise nicht alle Erlaubnisse, die Sie für die
                            jeweilige Nutzung brauchen. Es können beispielsweise andere Rechte wie
                            Persönlichkeits- und Datenschutzrechte zu beachten sein, die Ihre
                            Nutzung des Materials entsprechend beschränken.</p>
                    </licence>
                </availability>
            </publicationStmt>
            <seriesStmt>
                <p>Machine-Readable Transcriptions of the Correspondence of the Nuncio in Graz
                    (1580-[1602])</p>
            </seriesStmt>
            <sourceDesc>
                <biblStruct corresp="book">
                    <monogr>
                        <editor>
                            <persName ref="http://viaf.org/viaf/294639832">Zingerle
                                Elisabeth</persName>
                        </editor>
                        <title type="main">Grazer Nuntiatur</title>
                        <title type="sub">Nuntiatur des Girolamo Portia; 1599-1602</title>
                        <idno type="ISBN">978-3-7001-7146-1</idno>
                        <imprint>
                            <pubPlace>Wien</pubPlace>
                            <date>2012</date>
                            <publisher>
                                <orgName>Österreichische Akademie der Wissenschaften</orgName>
                                <orgName>Historisches Institut beim Österreichischen Kulturforum in
                                    Rom</orgName>
                                <persName>Bösel Richard</persName>
                                <persName>Fillitz Hermann</persName>
                            </publisher>
                            <respStmt>
                                <resp>Unterstützung bei Herausgabe</resp>
                                <orgName>Historische Landeskommission für Steiermark</orgName>
                            </respStmt>
                        </imprint>
                        <biblScope unit="volume" n="5">5. Band</biblScope>
                        <extent>
                            <measure unit="pages" quantity="974">974 Seiten</measure>
                        </extent>
                    </monogr>
                    <series>
                        <title type="main">Publikationen des Historischen Instituts beim
                            Österreichischen Kulturforum in Rom</title>
                        <title type="sub">Nuntiaturberichte</title>
                    </series>
                </biblStruct>
                <msDesc>
                    <msIdentifier>
                        <collection>
                            <lb/>ASV, Fondo Borghese, serie III 113 B, fol. 133r–v und 135r,
                            Kop.</collection>
                    </msIdentifier>
                </msDesc>
            </sourceDesc>
        </fileDesc>
        <profileDesc>
            <correspDesc n="L5_064.1">
                <correspAction type="sent">
                    <persName ref="http://d-nb.info/gnd/124343775">Portia, Girolamo</persName>
                    <date when="1599-08-09" n="1" cert="low"/>
                    <placeName ref="http://www.geonames.org/2778067" cert="low">Graz</placeName>
                </correspAction>
                <correspAction type="received">
                    <persName ref="http://d-nb.info/gnd/119022524">Papst, VIII., Klemens</persName>
                </correspAction>
                <correspContext>
                    <ref type="belongsToCorrespondence" target="correspondence_032">Papst, VIII.,
                        Klemens - Portia, Girolamo</ref>
                    <ref subtype="previous_letter" type="withinCollection" target="L5_063.4.xml"
                        >63.4. Aldobrandini an Portia - Rom, 1599 August 7</ref>
                    <ref subtype="next_letter" type="withinCollection" target="L5_064.2.xml">64.2.
                        Portia an San Giorgio - Graz, 1599 August 9</ref>
                    <ref subtype="previous_letter" type="withinCorrespondence"
                        source="correspondence_032" target="L5_062.1.xml">62.1. Portia an Clemens
                        VIII. - (Graz, 1599 August 2)</ref>
                    <ref subtype="next_letter" type="withinCorrespondence"
                        source="correspondence_032" target="L5_075.2.xml">75.2. Clemens VIII. an
                        Portia - Rom, 1599 September 18</ref>
                </correspContext>
            </correspDesc>
            <abstract>
                <p>Portias Vorgänger im Bistum Adria, Lorenzo Laureti, hat in seinem Testament
                    seinen Verwandten eine bestimmte Summe hinterlassen und die Karmeliter des
                    venezianischen Klosters als seine Universalerben eingesetzt. Er bezweifelt die
                    Rechtmäßigkeit dieses Testaments und bittet um Hilfe.</p>
            </abstract>
        </profileDesc>
    </teiHeader>
    <text>
        <body>
            <head n="64.1">Portia an Clemens VIII. - [Graz, 1599 August 9<note xml:id="FN5_064.1_01"
                    type="footnote">Dieses Datum ergibt sich aus den Bericht Portias selben Inhalts
                    an San Giorgio vom 9. August 1599: Nr. 64.3.</note>]</head>
            <div>
                <pb xml:id="P5_0000164"/>
                <p>Cum Adriensem Ecclesiam, quam S.tas V.ra curae meae committere voluit, ex
                    Pastoralis officii mei debito tueri modis omnibus cogar, idcirco pro iurium, et
                    bonorum eiusdem Ecclesiae defensione ad S.tem V.ram quandoquidem id alio medio
                    praestare non possum, recurrendum mihi esse existimavi, confisus, quod sicuti
                    iustas (virorum Ecclesiasticas constitutiones callentium judicio), partes foveo,
                    ita S.tas V.ra tum pro suo summo iustitiae zelo, tum etiam pro sua erga me non
                    obscuris mihi signis ostensa clementia, petitionem meam sit approbatura, et quod
                    hac in re petiero, mihi adiudicatura.</p>
                <p>Post praedecessoris mei Rev.mi scilicet Laurentii Laureti Episcopi Adriensis
                        mortem<note xml:id="FN5_064.1_02" type="footnote">Lorenzo Laureti (gest.
                        1598), Karmeliter und Generalprokurator des Ordens, Bischof von Adria
                        (1591–1598): vgl. HC 3, S. 95; ROMANATO, S. 166f.</note>productum fuit
                    quoddam ab ipso conditum testamentum, seu quocunque alio nomine <note
                        xml:id="SN5_064.1_a" type="siglum">Eigenhändige Einfügung
                    Portias.</note>illa <ref target="#SN064.1_a"/>ultima dispositio nuncupetur, in
                    qua ipse praeter alia, de quibus disponit, relicto quibusdam suis Consanguineis
                    legato trium millium aureorum circiter instituit suum universalem haeredem
                    Conventum Fratrum Carmelitanum Civitatis Venetiarum, in quo quidem Monasterio
                    ipse diu vixerat antequam a Carmelitana Religione ad Episcopatum Adriensem
                    assumeretur. Huius ergo testamenti vigore omnia ferme relicta ab eodem Episcopo
                    partim a Consanguineis suis, partim a Reverendis Fratribus dicti Monasterii
                    Veneti de facto detinentur. Ego vero praetendo omnia ab eodem praedecessore meo
                    relicta, de quibus praeter dispositionem inter vivos ante mortem non
                    disposuerit, Ecclesiae Adriensis omni iure deberi; eadem obtinere tentavi, sed
                    hactenus nihil profeci, cum tamen nec ad Fratres praedictos, nec ad
                    Consanguineos praedecessoris quicquid spectet ex relictis ab eo; nam Monasterium
                    Fratrum vel praetendit succe <note xml:id="SN5_064.1_b" type="siglum"
                        >Eigenhändige Einfügung Portias.</note>der <ref target="#SN064.1_b"/>e in
                    dicta bona ab intestato, vel per testamentum a praedecessore conditum; et quidem
                    ab intestato non posse succedere notissimi iuris est, quia Regularis professus
                    assumptus ad Episcopatum non amplius acquirit Monasterio, ex quo assumptus fuit,
                    sed Ecclesiae Espiscopali ad quam fuit translatus: capitulum Statutum, et ibi
                    glosa finalis 18.q.1 <note xml:id="FN5_064.1_03" type="footnote">Glossa
                        ordinaria zu Decretum Gratiani C. 18, q. 1 c. un. v. restituat, ed. Venetiis
                        MDCV, S. 1119.</note>, capitulum Olim il secundo, et ibi glosa super verbo
                    restitutionem de privilegiis <note xml:id="FN5_064.1_04" type="footnote">Glossa
                        ordinaria zu Liber Extra 5. 33. 14, v. restitutionem, ebd. S. 1284.</note>et
                    tradit Navarrus consilio XI ad finem de testamento et in capitulo Non dicatis
                    n.o 6, 12.q.1 <note xml:id="FN5_064.1_05" type="footnote">Vgl. Martini
                        Azpilcuetae Doctoris Navarri Consiliorum sive Responsorum Libri Quinque,
                        Lugduni MDXCI, S. 208. – Ders., Commentarius secundus de regularibus cap.
                        Non dicatis 12 quaest.1 desumptum…, in: Ders., Opera hactenus edita (Lugduni
                        MDLXXXIX) S. 66–67, mit Bezug auf Decretum Gratiani C. 12, q. 1, c.
                        11.</note>. Nec <pb xml:id="P5_0000165"/>etiam per testamentum potest dictum
                    Monasterium succedere, quia Regularis etiam factus Episcopus propter votum
                    paupertatis, a quo non est liber propter assumptionem ad Episcopatum, non potest
                    testari, iuxta communem omnium sententiam, ut tradit idem Navarrus in dicto
                    consilio XI n.o 7 de testamentis <note xml:id="FN5_064.1_06" type="footnote"
                        >Vgl. Martini Azpilcuetae Doctoris Navarri… Consiliorum sive Responsorum
                        Libri Quinque, S. 208.</note>et Covarubbia in capitulo primo n.o 18 de
                    testamento <note xml:id="FN5_064.1_07" type="footnote">Vgl. Didaci Covarruvvias
                        a Leyva Toletani … Operum tomus I, Venetiis MDXXXI, S. 30.</note>, nisi de
                    solius Sanctitatis Vestrae licentia, quam quidem obtinuisse praedecessorem meum
                    a Sanctitate Vestra neque ab alio summo Pontifice non apparet. Ha eadem ratione
                    Consanguinei illi praedecessoris mei, quibus ab ipso in dicto testamento nullius
                    valoris relictum est legatum trium millium aureorum circiter, nihil consequi
                    iure possunt ob testamenti invaliditatem. Cum ergo nec Monasterium Fratrum
                    ordinis Carmelitarum, nec Consanguinei praedecessoris quicquam consequi possint
                    ex relictis ab eo, sequitur omnia relicta ad Ecclesiam meam Adriensem spectare,
                    quod eo magis certum est quo Sanctitatis Vestrae Praedecessor Julius III in
                    Bulla incipiente. Cum sicut nobis et Data 26 Junii 1550 <note
                        xml:id="FN5_064.1_08" type="footnote">Bulle vom 26. Juni 1550: vgl.
                        BULLARIUM ROMANUM 6, S. 417–419. Julius III. (1550– 1555), Giovanni Maria
                        Ciocchi del Monte (1487–1555), Sohn von Vincenzo Ciocchi del Monte und
                        Cristofana Saracini, Erzbischof von Manfredonia (1513–1544), Kardinal
                        (1536): vgl. PASTOR 6, S. 1–314; EP 3, S. 111–121; WEBER, Genealogien 29.3,
                        S. 272.</note>una cum duabus eiusdem Bullae declarationibus expresse cavit,
                    Beneficiarii demortui fructus inexactos (cuius generis pars aliqua erat ex
                    fructibus a praedecessore relictis) ad successorem pertinere, nisi in loco
                    beneficii sint deputati Collectores Camerae Apostolicae bonorum et fructuum a
                    beneficiario demortuo relictorum, quales quidem collectores in Dominio Veneto
                    S.tas V.ra non deputavit. Unde clarissime constat, fructus tam exactos, quam
                    inexactos, omniaque a praedecessore meo relicta spectare non ad consanguineos
                    suos, non ad Fratres ordinis sui, sed ad Ecclesiam meam Adriensem, cui eo magis
                    adiudicanda videntur quo ipsa multis tam in reparandis Ecclesiis <note
                        xml:id="SN5_064.1_c" type="siglum">Eigenhändige Einfügung Portias.</note>et
                    precipue Cathedralis <ref target="#SN064.1_c"/>quam in aliis peragendis maxime
                    indigere cognoscitur, et ego iam pensiones decursas, quibus Episcopatus est
                    oneratus, solvere debui. Haec omnia S.ti V.rae significare coactus sum, ut
                    petitionem saltem meam brevi narratione patefacerem S.ti V.rae eandemque simul
                    humillime deprecarer, ut causae meae cognitionem vel Rev.mo Camerae suae
                    Auditori <note xml:id="FN5_064.1_09" type="footnote">Marcello Lante della Rovere
                        (1561–1625), Kammerauditor (1596), Kardinal (1606), Bischof von Todi
                        (1606–1625): vgl. JAITNER, Clemens VIII., S. LXII (Anm. 11); JAITNER,
                        Prosopographie, S. 241.</note>, vel cui magis ei Romae <pb
                        xml:id="P5_0000166"/>libuerit committeret summarie expediendam et
                    terminandam, vel etiam, si magis expedire videretur Rev.mo Nuntio Apostolico
                    Venetiis residenti, erit id mihi <note xml:id="SN5_064.1_d" type="siglum"
                        >Eigenhändige Einfügung Portias.</note>loco <ref target="#SN064.1_d"
                    />maximae gratiae et beneficii in me collati a S.te V.ra cui et incolumitatem
                    omnem a Deo Optimo Maximo precor, et me ipsum ad pedes provolutum humillime
                    commendo …</p>
            </div>
        </body>
    </text>
</TEI>
