<?xml version='1.0' encoding='UTF-8'?>
<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="L5_332.1">
	<teiHeader>
		<fileDesc>
			<titleStmt>
				<title level="s">Digitale Edition Grazer Nuntiaturberichte (1580-[1602])</title>
				<title type="iso-date" when-iso="1602-07-06" n="1">1602-07-06</title>
				<title level="a">332.1. Clemens VIII. an Portia - Rom, 1602 Juli 6</title>
				<author ref="http://d-nb.info/gnd/119022524">Papst, VIII., Klemens</author>
				<respStmt>
					<persName>Kroissenbrunner Martin</persName>
					<resp>Transkription und TEI-Kodierung</resp>
				</respStmt>
				<respStmt>
					<persName>Schopper Daniel</persName>
					<resp>Beratung</resp>
				</respStmt>
				<respStmt>
					<persName ref="https://d-nb.info/gnd/13281899X">Kurz Stephan</persName>
					<resp>Beratung</resp>
				</respStmt>
				<funder>
					<persName ref="https://d-nb.info/gnd/1155422082">Gottsmann Andreas</persName>
					<address>
						<orgName>Historisches Institut beim Österreichischen Kulturforum in
							Rom</orgName>
						<street>Viale Bruno Buozzi 111-113</street>
						<settlement>Rom</settlement>
						<postCode>00197</postCode>
						<country>Italien</country>
					</address>
				</funder>
			</titleStmt>
			<publicationStmt>
				<publisher>Austrian Centre for Digital Humanities and Cultural Heritage</publisher>
				<pubPlace>Vienna</pubPlace>
				<date when="2024">2024</date>
				<availability>
					<licence target="https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/deed.de">
						<p>Sie dürfen: Teilen – das Material in jedwedem Format oder Medium
							vervielfältigen und weiterverbreiten Bearbeiten – das Material remixen,
							verändern und darauf aufbauen und zwar für beliebige Zwecke, sogar
							kommerziell.</p>
						<p>Der Lizenzgeber kann diese Freiheiten nicht widerrufen solange Sie sich
							an die Lizenzbedingungen halten. Unter folgenden Bedingungen:</p>
						<p>Namensnennung – Sie müssen angemessene Urheber- und Rechteangaben machen,
							einen Link zur Lizenz beifügen und angeben, ob Änderungen vorgenommen
							wurden. Diese Angaben dürfen in jeder angemessenen Art und Weise gemacht
							werden, allerdings nicht so, dass der Eindruck entsteht, der Lizenzgeber
							unterstütze gerade Sie oder Ihre Nutzung besonders. Keine weiteren
							Einschränkungen – Sie dürfen keine zusätzlichen Klauseln oder technische
							Verfahren einsetzen, die anderen rechtlich irgendetwas untersagen, was
							die Lizenz erlaubt.</p>
						<p>Hinweise:</p>
						<p>Sie müssen sich nicht an diese Lizenz halten hinsichtlich solcher Teile
							des Materials, die gemeinfrei sind, oder soweit Ihre Nutzungshandlungen
							durch Ausnahmen und Schranken des Urheberrechts gedeckt sind. Es werden
							keine Garantien gegeben und auch keine Gewähr geleistet. Die Lizenz
							verschafft Ihnen möglicherweise nicht alle Erlaubnisse, die Sie für die
							jeweilige Nutzung brauchen. Es können beispielsweise andere Rechte wie
							Persönlichkeits- und Datenschutzrechte zu beachten sein, die Ihre
							Nutzung des Materials entsprechend beschränken.</p>
					</licence>
				</availability>
			</publicationStmt>
			<seriesStmt>
				<p>Machine-Readable Transcriptions of the Correspondence of the Nuncio in Graz
					(1580-[1602])</p>
			</seriesStmt>
			<sourceDesc>
				<biblStruct corresp="book">
					<monogr>
						<editor>
							<persName ref="http://viaf.org/viaf/294639832">Zingerle
								Elisabeth</persName>
						</editor>
						<title type="main">Grazer Nuntiatur</title>
						<title type="sub">Nuntiatur des Girolamo Portia; 1599-1602</title>
						<idno type="ISBN">978-3-7001-7146-1</idno>
						<imprint>
							<pubPlace>Wien</pubPlace>
							<date>2012</date>
							<publisher>
								<orgName>Österreichische Akademie der Wissenschaften</orgName>
								<orgName>Historisches Institut beim Österreichischen Kulturforum in
									Rom</orgName>
								<persName>Bösel Richard</persName>
								<persName>Fillitz Hermann</persName>
							</publisher>
							<respStmt>
								<resp>Unterstützung bei Herausgabe</resp>
								<orgName>Historische Landeskommission für Steiermark</orgName>
							</respStmt>
						</imprint>
						<biblScope unit="volume" n="5">5. Band</biblScope>
						<extent>
							<measure unit="pages" quantity="974">974 Seiten</measure>
						</extent>
					</monogr>
					<series>
						<title type="main">Publikationen des Historischen Instituts beim
							Österreichischen Kulturforum in Rom</title>
						<title type="sub">Nuntiaturberichte</title>
					</series>
				</biblStruct>
				<msDesc>
					<msIdentifier>
						<collection>
							<lb/>ASV, Secr. Brev., Reg. 323, fol. 146r–151r, Min.</collection>
					</msIdentifier>
				</msDesc>
			</sourceDesc>
		</fileDesc>
		<profileDesc>
			<correspDesc n="L5_332.1">
				<correspAction type="sent">
					<persName ref="http://d-nb.info/gnd/119022524">Papst, VIII., Klemens</persName>
					<date when="1602-07-06" n="1"/>
					<placeName ref="http://www.geonames.org/3169070">Rome</placeName>
				</correspAction>
				<correspAction type="received">
					<persName ref="http://d-nb.info/gnd/124343775">Portia, Girolamo</persName>
				</correspAction>
				<correspContext>
					<ref type="belongsToCorrespondence" target="correspondence_032">Papst, VIII.,
						Klemens - Portia, Girolamo</ref>
					<ref subtype="previous_letter" type="withinCollection" target="L5_331.2.xml"
						>331.2. Portia an Aldobrandini - (Graz, 1602 Juli 1)</ref>
					<ref subtype="next_letter" type="withinCollection" target="L5_332.2.xml">332.2.
						Aldobrandini an Portia - Rom, 1602 Juli 6</ref>
					<ref subtype="previous_letter" type="withinCorrespondence"
						source="correspondence_032" target="L5_309.1.xml">309.1. Portia an Clemens
						VIII. - (o.D.)</ref>
					<ref subtype="next_letter" type="withinCorrespondence"
						source="correspondence_032" target="L5_00001.xml">1. Portia an Clemens VIII.
						- Graz, 1600 November</ref>
				</correspContext>
			</correspDesc>
			<abstract>
				<p>Clemens VIII. erlaubt auf Wunsch von Erzherzogin Maria die Gründung eines dem
					Heiligen Stuhl direkt unterstellten Klarissenklosters in Graz und übermittelt
					Portia die damit verbundenen Vorlagen.</p>
			</abstract>
		</profileDesc>
	</teiHeader>
	<text>
		<body>
			<head n="332.1">Clemens VIII. an Portia - Rom, 1602 Juli 6</head>
			<div>
				<p>Dilecte in Christo filie nobilis mulieris Marie Archiducisse Austrie vidue nomine
					nobis nuper expositum fuit<note xml:id="FN5_332.1_01" type="footnote">Der erste
						Brief Portias in dieser Angelegenheit stammte vom 10. September 1601: vgl.
						Nr. 253.2.</note>, quod ipsa ex peculiari devotionis zelo intendit in oppido
					Grecii Salisburgensis diocesis, quod in dominio temporali dilecti filii nobilis
					viri Ferdinandi Archiducis Austriae consistit, unum monasterium monialium
					ordinis sancte Clare in situ et ambitu ecclesie omnium sanctorum dicti oppidi,
					que parrochialis est seu olim extitit omni tamen exercitio parrochiali ad
					praesens caret ac dicte Marie Archiducisse ad certos tunc expressos affectus una
					cum domo illius Rectorali alias per sedem apostolicam concessa fuit, modo et
					forma ac conditione infra<pb xml:id="P5_0000701"/>scriptis ad laudem et gloriam
					prepotentis Dei construi facere et, quia monasterium monialium sancte Clare
					extra muros oppidi Judenburgensis ordinis et diocesis predictae ex lignaminibus
					fabricatum ac debita clausura destitutum est proximamque ruinam minatur et ab
					ipso oppido Judenburgensi itinere unius milliarii vel circa distat in eoque
					quatuor aut quinque moniales tantum reperiuntur, desiderat illud, quod reformari
					conservarique vix potest in eoque ordinem praedictum perpetuo supprimi et
					extingui, ac bona et redditus eiusdem Monasterio noviter erigendo huiusmodi in
					dotem applicari eoque moniales inibi ad presens existentes et in hoc ad
					suppressionem et extinctionem huiusmodi consentientes transferri <note
						xml:id="FN5_332.1_02" type="footnote">Portia beauftragte im September 1602
						den Abt von St. Lambrecht, Martin Alopitius, und den Pfarrer von Pols,
						Sigmund Rebhuen, mit der Auflösung des Klosters in Judenburg sowie mit der
						Übertragung der Güter und Einkommen auf das neue Kloster in Graz. Rebhuen
						wurde in diesem Zusammenhang zum Administrator in Judenburg ernannt, der
						sich um den beweglichen und unbeweglichen Besitz kümmern sollte: vgl. Graz,
						1602 September 24, StLA, Meillerakten XVI–J–2. Sigmund Rebhuen (gest. 1618),
						Pfarrer von Judenburg, Pfarrer von Pöls, Supremus des
						Benediktinerinnenklosters Göß (1598): vgl. WICHNER, Clarissenkloster, S.
						437; WICHNER, Göß, S. 185, 189.</note>. Quare pro parte et nomine dicte
					Marie Archiducisse nobis humiliter supplicatum fuit ut in premissis opportune
					providere de benignitate apostolica dignaremur. Nos igitur piis eiusdem Marie
					Archiducisse votis hac in parte quantum cum Domino possumus annuere cupientes
					certam tamen de premissis notitiam non habentes huiusmodi supplicationi
					inclinati Tibi de cuius fide, providentia et integritate plurimum confidimus,
					per presentes committimus et mandamus, ut de premissis te diligenter informes et
					si ita tibi videbitur expedire, dicte Marie Archiducisse in statu et ambitu ac
					aedibus Rectoralibus dicte ecclesie omnium sanctorum (previa ab ea omnis et
					cuiuscunque curae animarum, si quae ei adhuc hodie immineat, abdicatione) unum
					monasterium monialium cum claustro, refectorio, dormitorio, cemiterio, area,
					cellis, hortis, hortalitiis aliisque officinis et membris solitis et opportunis
					construi favendi auctoritate nostra licentiam concedas ac monasterium ipsum,
					postquam sic constructum ac debita clausura munitum fuerit, in monasterium
					monialium sub regula reformata et comunis vitae dicti ordinis Sancte Clare sub
					quacunque invocatione dicte Marie Archiducisse benevisa et per eam pro libero
					suo arbitrio eligenda pro perpetuis usu et habitatione abbatisse ac competentis
					et per eandem Mariam Archiducissam designandi monialium numeri, qui vel ex
					redditibus monasterio assignandis vel ex eleomosinis elargiendis commode possit
					sustentari, que moniales cum dote vel sine recipiendae habitum per moniales
					aliorum monasteriorum dicti ordinis gestari solitum suscipere et professionem
					per easdem emitti consuetam ad formam sacri <pb xml:id="P5_0000702"/>Concilii
					Tridentini emittere perpetuamque clausuram, et quoad fieri poterit, ritus, mores
					et consuetudines ac regularia instituta eiusdem ordinis servare, divinisque
					officiis et laudibus insistere debeant, perpetuo erigas et instituas, necnon
					dictum monasterium Judenburgense illiusque nomen totum et denominationem ac in
					eo ordinem praedictum omnemque statum, naturam, essentiam et dependentiam
					regulares similiter perpetuo supprimas et extinguas ac illis sic suppressis et
					extinctis, monasterio noviter erecto huiusmodi predictam ecclesiam omnium
					Sanctorum pro propria eius ecclesia ac etiam omnia et singula paramenta et
					ornamenta, vasa ac alia res et bona mobilia universamque supellectilem tam
					sacram et ad sacros usus comparatam quam profanam in ipsa ac dicto monasterio
					supprimendo illiusque ecclesia existentem perpetuo concedas et assignes pro eius
					vero competenti dote ac monialium in eo pro tempore degentium congrua
					sustentatione onerumque illis incumbentium supportatione omnia et singula tam
					dicte ecclesie omnium Sanctorum (previa quoque illorum, quatenus opus sit,
					dismembratione et separatione) quam monasterii supprimendi et extinguendi
					huiusmodi ac quecunque alia bona, proprietates, census, redditus, Jura,
					obventiones et emolumenta, tam per dictam Mariam Archiducissam, quam quosvis
					alios fideles in perpetuum vel ad tempus ac simul vel successive pro augmento
					bonorum monasterii sic noviter erigendi illiusque ac earumdem Abbatisse et
					monialium pro tempore existentium, seu alicuius earum intuitu per viam
					testamenti codicillorum donationem et inter vivos et causa mortis seu
					cuiuscunque alterius dispositionis ac etiam in elemosinam vel aliis
					quomodocunque et qualitercunque elargienda, donanda et eroganda ex tunc prout
					postquam sic elargita, donata et erogata fuerint. Itaque liceat Abbatisse et
					monialibus monasterii noviter erigendi huiusmodi corporalem realem et actualem
					illorum omnium ac annexorum membrorum et pertinentiarum suorum quorumcunque
					possessionem per se vel alium seu alios earum ac ipsius monasterii noviter
					erigendi nomine propria auctoritate apprehendere et apprehensam perpetuo
					retinere fructus quoque redditus, proventus, jura, obventiones et emolumenta ex
					eis provenientia quecunque percipere, exigere, levare, recuperare locareque et
					arrendare ac in earum et eiusdem monasterii noviter erigendi communes usus et
					utilitatem convertere, et idem perpetuo applices et appropries, necnon dictum
					monasterium noviter erigendum illiusque pro tempore existentes Abbatissiam,
					conventum, moniales, administratores, officiales, ministros, famulos et alias
					personas quascunque ac bona mobilia et immobilia praesentia et futura
					cuiuscunque qualitatis et quantitatis existentia ac ubilibet consistentia ab
					omni et quacunque Jurisdictione, correctione, visitatione, dominio,
					superioritate et potestate ordinarii loci ac eius vicarii in spiritualibus
					generalis seu officialis nunc et pro tempore existentis ac aliorum quorumcunque
					Judicum quavis auctoritate et <pb xml:id="P5_0000703"/>dignitate tam
					ecclesiastica quam mundana etiam cardinalatus honore fungentium necnon
					protectorum generalium et provincialium ministrorum aliorumque Prelatorum et
					Superiorum tam predicti Sancte Clare quam fratrum minorum Sancti Francisci et
					aliorum ordinum quorumcumque in spiritualibus et temporalibus penitus et omni
					modo etiam perpetuo eximas et liberes ac sic Beati Petri et sedis apostolice ac
					nostra et pro tempore existentis Romani Pontificis protectione et inviolabili
					conservatione suscipias ac visitationi, correctioni, obedientie, superioritati
					et omnimode Jurisdictioni in eisdem spiritualibus et temporalibus episcopi
					Seccoviensis nunc et pro tempore existentis, qui munere Vicarii Archiepiscopi
					Salisburgensis in provincia Stirie fungi et in predicto oppido Grecii residere
					consuevit aut eo longius recedente vel decedente aut quopiam intercedente,
					propter quod commode dicto monasterio noviter erigendi attendere non possit,
					dilecti filii nostri et sedis apostolice Nuncii in oppido Graecii ut alibi in
					eadem provincia residenti vel alterius cuiuscunque ordinarii per eundem Nuncium
					deputandi uti sedis predicte commissarii et delegati perpetuo subjicias et
					submittas, moniales vero monasterii supprimendi et extinguendi huiusmodi ab eo
					ad monasterium noviter erigendum transferas seu transferri procures, necnon pro
					monialium in monasterio noviter erigendo huiusmodi introducendarum felici
					directione, ac in ritu, moribus ac regularibus institutis instructione, se opus
					fuerit, eiusdem ordinis Sancte Clare moniales duas vel tres ad hoc aptas et
					idoneas ac ad id voluntarias ex earum monasteriis hac prima vice seu necessitate
					ad hoc urgente semel atque iterum duntaxat de superiorum suorum ac tua licentia
					assumendas et in ipsum monasterium noviter erigendum ita, ut ille eo se
					transferre ac ibidem perpetuo vel ad tempus tibi vel dicto Episcopo Seccoviensi
					benevisum permanere possint et debeant, introducas nec non abatisse et
					monialibus eiusdem monasterii noviter erigendo pro tempore existentibus vel
					quemcunque presbyterum secularem vel de licentia superiorum suorum cuiusvis
					ordinis in eodem oppido existentem regularem pietate, prudentia, gravitate et
					doctrina commendatum ac alias idoneum per eas pro libero et absoluto earum
					arbitrio eligendum et ab ordinario loci et a te hac prima vice et deinde ab
					eodem episcopo Seccoviensi seu alio, quem pro tempore monasterii curae et
					gubernio in spiritualibus praeesse contigerit, approbandum in confessorem ipsius
					monasterii noviter erigendi, qui eas earumque singulas in suis confessionibus
					audire et a quibusvis criminibus, peccatis et excessibus ac delictis
					quantumcunque gravibus et enormibus non tamen comprehensis in literis in die
					Coenae Domini legi solitis, nec iis quae ob violatam clausuram sunt specialiter
					Sedi Apostolicae reservata, de quibus corde contrito et ore confessae fuerint,
					apostolica auctoritate toties quoties opus fuerit, iniuncta inde eis pro modo
					culpae arbitrio suo poenitentia salutari absolvere illisque sacramenta eccle<pb
						xml:id="P5_0000704"/>siastica ministrare possit et debeat, constituere et
					deputare eundemque, quoties e re monasterii et monialium aut ipsius confessoris
					visum fuerit removere aliumque eius loco eisdem modo et forma eligendum et
					approbandum substituere, ac preter seu ultra ipsum ordinarium confessorem
					aliumquoque extraordinarium confessorem secularem vel regularem ut supra
					approbandum et deputandum, qui eas, ut predicitur, in earum confessionibus
					audiat et auditas absolvat per loci ordinarium bis terve quolicet anno deputari
					facere ac tam illis quam quibusvis aliis personis dicti monasterii noviter
					erigendi illiusque ecclesie et Christi fidelibus eam pro tempore visitantibus,
					ut omnibus et singulis privilegiis, immunitatibus, exemptionibus, favoribus,
					concessionibus, indultis, indulgentiis ceterisque gratiis tam spiritualibus quam
					temporalibus quibusvis aliis monasteriis et ecclesiis monialium dicti ordinis
					sancte Clare illorumque Abatissis, monialibus, personis et Christi fidelibus
					easdem ecclesias in genere vel in specie etiam per viam simplicis
					communicationis ac alias nunc et pro tempore concessis ac quibus illa et ille de
					Jure et consuetudine privilegio vel alias quomodolicet utantur, potiuntur et
					gaudent ac uti, potiri et gaudere possunt et poterunt, quomodolicet in futurum
					et uti, potiri et gaudere libere et licite valeant non solum ad eorum instar sed
					pariformiter et eque principaliter absque ulla prorsus differentia in omnibus et
					per omnia perinde, ac si illa monasterio per presentes erecto illiusque
					abbatisse, monialibus et personis huiusmodi specialiter et expresse concessa
					essent, indulgeas, postremoque dicte Marie Archiducisse et post eius decessum
					predicto Ferdinando Archiduci eius filio ipsiusque heredibus et successoribus
					legitimis quibuscunquem in perpetuum et in infinitum Juspatronatus honorificum
					predicti monasterii noviter erigendi cum omnibus et singulis facultatibus,
					libertatibus, privilegiis, prerogativis, favoribus et gratiis aliis universis,
					quibus ceteri similes patroni honorifici de jure, usu, privilegio, concessione
					vel consuetudine aut alias quomodolicet utuntur, fruuntur, potiuntur et gaudent
					et uti, frui, potiri et gaudere possunt et poterunt quomodolicet in futurum
					perpetuo quoque reserves, concedas et assignes ceteraque alia omnia et singula
					iuxta tamen decreta Sacri Concilii Tridentini in omnibus facias, geras,
					decernas, exerceas et exequaris que in premissis et circa ea necessaria seu
					alias quomodolicet opportuna fuerint. Nos enim tibi desuper plenam, liberam et
					absolutam per presentes licentiam, facultatem et auctoritatem concedimus et
					impartimur non obstantibus singulis premissis ac, quatenus opus sit, literis
					nostris de unione committenda ad partes vocatis, quorum interest, ac de
					exprimendo vero valore necnon Lateranensis concilii novissime celebrati uniones
					perpetuas nisi in casibus a jure permissis fieri prohibendi aliisque quibusvis
					apostolicis ac in provincialibus et sinodalibus universalibusque conciliis
					editis specialibus vel generalibus constitutionibus et ordinationibus necnon
					ordinis et mona<pb xml:id="P5_0000705"/>sterii supprimendi predictorum statutis
					et juramento, confirmatione apostolica vel quavis firmitate alia roboratis et
					consuetudinibus, privilegiis quoque indultis et literis apostolicis illis ac
					eorum superioribus et personis ac cum quibusvis literis et decretis in
					contrarium forsan quomodolicet concessis, confirmatis e approbatis. Quibus
					omnibus et singulis eorum tenores presentibus pro expressis habenda hac vice
					duntaxat specialiter et espresse derogamus, ceterisque contrariis
					quibusqunque.</p>
			</div>
		</body>
	</text>
</TEI>
