Regest
Johann Veit von Würtzburg war bereits für die ungeachtet des Weihegrades eines Subdiakons geschlossene Ehe unter bestimmten Auflagen eine Absolution erteilt worden. Da er aber nach dem Tod seiner Frau erneut eine Ehe eingegangen ist, muss er erneut dispensiert werden, wozu Portia unter entsprechenden Bedingungen ermächtigt wird.
Archiv
ASV, Secr. Brev., Reg. 318, fol. 245r–246v und 250r–251r, Min.
Referenzen
- Beilage: fol. 248[b]r, undatiertes Memorial von Wolf Albrecht von Würtzburg.
Brieftext
Sedes Apostolica pia Mater recurrentibus ad eam post excessum cum humilitate filiis libenter se propitiam exhibet et benignam. Sane pro parte dilecti filii Joannis Viti a Virtzburg1Clerici in Subdiaconatus ordine constituti Herbipolensis seu Bambergensis Diocesis alias nobis exposito, ipsum Joannem Vitum qui, ut asserebat, ex primaria nobilitate Franconie ortus existit, ante multos Annos dum in sacro Subdiaconatus ordine constitutus erat, Matrimonium de facto tenere, contraxisse et plures liberos suscepisse, 651et in eadem expositione subiuncto, ipsum Joannem Vitum fere omnino litterarum ignarum ac natum existere et degere in loco, ubi nulla vel exigua extat sacrorum canonum notitia et ubi homines ex eximia vivendi licentia arbitrantur fere omnia sibi licere, ipsum tum alioquin de Catholica Religione, ut etiam fide dignorum testimonio accepimus, benemeritum esse, ac de praemissis ab intimis doluisse et tunc dolere, ac pro suae Conscientiae et status securitate plurimum cupere opportunam sibi absolutionem per Nos benigne concedi ac nobis propterea illius nomine humiliter supplicato ut sibi in praemissis opportune providere de benignitate Apostolica dignaremur. Nos huiusmodi supp[licationi]bus tunc inclinati, per alias nostras in simili forma Brevis litteras Venerabili fratri Episcopo Herbipolensi dedimus in mandatis 2, ut si et postquam ipse Joannes Vitus Coram ipso aperte declaravisset, credere minime sibi licuisse, salva Catholica Religione Matrimonium contrahere, cum in sacro subdiaconatus ordine esset constitutus, atque ideo commissam culpam maximam detestatus fuisset, ac iniuncto illi, ut dum viveret, singulis diebus Coronam seu tertiam partem Rosarii Beatae Marie Virginis recitare deberet loco horarum canonicarum, quas ex obligatione ordinis subdiaconatus de iure quotidie recitare tenebatur, necnon iniuncto etiam eidem loco penitentiae salutaris, ut duos adolescentes studiosos apud Religiosos Societatis Jesu in Collegio Herbipolensi constituere ac suis sumptibus alere teneretur, donec illi studia sua ibidem iuxta aliorum morem prorsum absolvissent, praedictum Joannem Vitum ab excommunicationis aliisque censuris et penis Ecclesiasticis, propter praemissa per eum iterato incursis, auctoritate nostra Apostolica in utroque foro gratiose absolveret et cum in eodem Joanne Vito, ut Matrimonium cum eadem mulierem, quam duxerat, quatenus sibi alio jure prohibita non esset, de novo servata forma Concilii Tridentini contrahere et in faciem Ecclesiae solemnizare ac in eo postmodum remanere libere et licito valeret, eadem auctoritate dispensaret prolemque susceptam et suscipiendam exinde legitimam decerneret, prout in litteris praedictis plenius continetur. Cum autem, sicut nobis nuper eiusdem Joannis Viti nomine nobis de novo expositum fuit, antequam dictus Episcopus Herbipolensis litteras nostras praedictas executioni demandasset, et cum praedicto Joanne Vito super praemissis dispensasset, Mulier quam ipse Joannes Vitus antea de facto in uxorem duxerat, vita functa fuerit ac non multo post ipse Joannes Vitus morae impatiens et carnis fragilitate ductus non expectata dicti Episcopi Herbipolensis resolutione cum alia Muliere Matrimonium iterum de facto contraxerit, carnali forsan copula subsecuta. Cumque culpam suam agnoscens ac de illa plurimum dolens, pro sui status et conscientiae securitate et ad evitanda graviora scandala, quae inde 652suboriri possint, cupiat sibi de opportunae absolutionis beneficio ac dispensationis gratia per nos de benignitate Apostolica provideri idque a nobis humili iterum supplicatione petierit. Nos more pii Patris, qui non vult mortem peccatoris, sed magis ut convertatur et vivat, cum praedicto Joanne Vito clementer agere volentes ac praedictarum litterarum tenorem praesentibus pro expresso habentes, ipsumque Joannem Vitum a quibusvis excommunicationis etc. praeterquam praemissorum occasione vel causa etc. censentes, huiusmodi posterioribus supplicationibus inclinati, Fraternitati tuae per praesentes committimus et mandamus, ut si dictus Joannes Vitus culpam suam coram te recognoscens et detestans humiliter veniam petierit atque in primis a praedicta Muliere statim separatus arbitrio tuo permanserit, tum, quia ipse Joannes Vitus Matrimonium bis de facto contrahendo causam dedit suspicandi ipsum non bene sentire de celibatu clericorum, coram te de vehementi in forma solita abiuraverit, ac aperte declaraverit credere sibi minime licuisse salva Catholica Religione Matrimonium contrahere, cum in sacro subdiaconatus ordine esset constitutus, ipso prius ab executione ordinis subdiaconatus perpetuo suspenso, ita tum, si huic secundae Mulieri supervixerit, absque spe coniugii et eidem ordini abligatus, inhabilis vero ad alios ordines suscipiendos perpetue remaneat ac iniuncto illi, ut dum vixerit, singulis diebus Coronam, seu tertiam partem Rosarii B. Mariae Virginis, recitare debeat loco horarum Canonicarum, quas ex obligatione ordinis subdiaconatus de jure quotidie recitare teneretur, quam obligationem divini offitii recitandi in Coronam, seu tertiam partem Rosarii huiusmodi auctoritate apostolica gratiose commutes, necnon iniuncto etiam eidem, loco paenitentiae salutaris, ut duos adolescentes studiosos apud Religiosos Societatis Jesu in Collegio Herbipolensi constituere ac suis sumptibus alere teneatur, donec illi studia sua ibidem iuxta aliorum modum prorsus absolverint; praedictum Joannem Vitum ab excomunicationis aliisque censuris et poenis ecclesiasticis propter praemissa ab eo iterato incursis, auctoritate nostra Apostolica in utroque foro gratiose absolvas, et cum eodem Joanne Vito, ut Matrimonium cum praedicta secunda Muliere quam duxit, quatenus alio jure sibi prohibita non sit, de novo servata forma Concilii Tridentini contrahere et in facie Ecclesiae solemnizare ac in eo postmodum remanere libere et licite valeat, eadem auctoritate dispenses prolemque tam ex priore Muliere defuncta, quam ex secunda Muliere susceptam, si qua sit, et suscipiendam exinde legitimam decernas. Non obstante subdiaconatus ordine praedicto, necnon quibusvis Apostolicis, ac in Provincialibus et Synodalibus Conciliis editis generalibus, vel specialibus constitutionibus, et ordinationibus, ac quibuscumque statutis, et consuetudinibus, etiam Juramento, confirmatione Apostolica vel quavis firmitate alia roboratis, coeterisque contrariis quibuscumque.